IFFR 2010 Dag 1: De grenzen van mijn filmliefde

Ooit weleens echt tegen een film opgekeken? Dat je denkt: ‘Ik ben gek als ik hier aan ga beginnen.’ De eerste dag van het Rotterdamse filmfestival besloot ik direct mijn weerbaarheid als filmliefhebber te testen door mijn dag te eindigen met het vier uur durende A Brighter Summer Day. Edward Yangs epische meesterwerk (zo werd de film aanbevolen in de catalogus) zou mij vier uur in een bioscoopstoel plaats laten nemen. Althans, als ik het zou redden. Dat was de vraag die mij gedurende de eerste dag bezig bleef houden.

Voor het echter zover was, mocht ik mij eerst vergapen aan Francis Ford Coppola’s nieuwste film, Tetro. Al vrij snel werd het mij duidelijk dat ik een bijzondere film aan het kijken was. Net als in Rumble Fish en de eerste twee delen van de Godfather-trilogie vertelt de film over de complexe relatie tussen twee broers. In stijlvol zwart-wit wordt langzaam duidelijk hoe de vader, ‘the Great One’, het leven van zijn zoons blijft overschaduwen. Zowel de cameravoering als het acteerwerk zijn geweldig. Coppola heeft zich voor zijn film duidelijk laten inspireren door de opera. De melodramatische uitspattingen zijn hierdoor makkelijk te vergeven.

Met Tetro nog in mijn achterhoofd ga ik direct door naar mijn volgende film. Met een eindeloze reeks van talking heads maakt La Terre de la Folie het de kijker niet gemakkelijk. In deze documentaire probeert regisseur Luc Moullet het hoge aantal moorden en zelfmoorden in de Zuidelijke Alpen te verklaren. Moullets surrealistische aanpak en droogkomische commentaar laten de kijker in verwarring achter. Naarmate de film vordert wordt steeds duidelijker dat de film meer zegt over de mentale toestand van de regisseur dan over het eigenlijke onderwerp.

Terwijl ik door de Rotterdamse binnenstad slenter op weg naar mijn volgende film, denk ik aan de vier uur durende opgave die mij nog te wachten staat. Ik begin te twijfelen of ik niet beter een andere film kan uitkiezen. Maar nadat ik aan Edward Yangs fenomenale Yi Yi terugdenk, besluit ik te volharden.

Eerst is echter nog R aan de beurt. Dit felrealistische Deense gevangenisdrama laat de kijker met een moedeloos gevoel achter. De zwakkeren delven in de film zonder uitzondering het onderspit. De boodschap luidt dat er binnen de muren van de gevangenis geen plaats is voor vriendschap, schuldgevoel of hoop. Ik blijf voorlopig nog even uitkijken naar Un Prophète van Jaques Audiard, waarin het gevangenisleven ook wordt belicht. R heeft naast het pessimisme te weinig te bieden.

Voordat de uren van de waarheid aanbreken, bezoek ik mijn oude vriend Bram. Net als tijdens de voorgaande edities van het festival kun je erop vertrouwen dat Bram de beste friet van Rotterdam heeft. Om wat aan te sterken voor de noeste arbeid die nog verricht moet worden, neem ik de grootste puntzak patat. Eenmaal aangekomen in de bioscoop besluit ik plaats te nemen bij het gangpad. De uitweg nabij, mocht ik het niet redden. Een groep vaste festivalgangers hoor ik ondertussen weddenschappen afsluiten over wie het langste zal volharden. De druk wordt opgevoerd.

A Brighter Summer Day geeft een kijkje in het Taiwan van de jaren zestig. Het coming-of-age verhaal gaat over jongeren die zich verenigen in jeugdbendes, op zoek naar een eigen identiteit. Stilistisch is de film indrukwekkend, maar met meer dan honderd sprekende rollen soms ook moeilijk te volgen. Na een half uur zie ik de eerste mensen de zaal verlaten. Ik hou stug vol en laat me niet kennen. Als ik nu de zaal verlaat kan dat alleen maar betekenen dat ik een waardeloze filmliefhebber ben. Nieuwe verhaallijnen en personages blijven zich echter aandienen en na twee uur ben ik het spoor volledig bijster. Ik besluit eieren voor mijn geld te kiezen. Stilletjes verlaat ik de zaal, hopend dat niemand me heeft gezien.